Synodus Episcoporum – Synod Biskupów 2005

0

Badanie znaków czasów, wspieranie papieża przy zachowywaniu jedności Kościoła oraz wymiana informacji to główne funkcje Synodu Biskupów (Synodus Episcoporum – SE), który w październiku br. zbierze się w Watykanie. Synod potrwa od 2.-23. października. Wytyczne (tzw. lineamenta) na zbliżający się Synod Biskupów opublikował w 2004 roku Jan Paweł II. Zgodnie z zamysłem zmarłego papieża obecny Synod zakończy obchody Roku Eucharystii i odbędzie się pod hasłem „Eucharystia źródłem i szczytem życia oraz misji Kościoła.” Podstawą pracy biskupów będzie instrumentum laboris (dokument roboczy), który jest wynikiem konsultacji przeprowadzonych z episkopatami na całym świecie. Sekretarzem generalnym Synodu jest abp Nikola Eterović.

Instytucję Synodu Biskupów powołał na mocy motu proprio „Apostolica sollicitudo” papież Paweł VI 15 września 1965 roku. W skład SE wchodzą nie tylko biskupi ze wszystkich stron świata, lecz także przedstawiciele zakonów. Synod zwołuje papież, który też przewodniczy jego obradom lub wyznacza swojego przedstawiciela.


W odróżnieniu od soboru synod nie posiada mocy decyzyjnej, a jedynie doradczą. Prawo kanoniczne przewiduje jednak możliwość przyznania przez papieża SE w trybie nadzwyczajnym uprawnień decyzyjnych. Ostatnie słowo należy jednak do Biskupa Rzymu.


Synod Biskupów zwoływany jest w różnych trybach w zależności od bieżących spraw Kościoła:


Zwyczajne Zgromadzenie Ogólne (Partykularne) zwoływane jest w sprawach istotnych dla całego Kościoła – konferencje biskupów w zależności od wielkości reprezentowane są przez hierarchów w licznie od 1 do 4. Jesienny Synod będzie 11. Zgromadzeniem Zwyczajnym.


Nadzwyczajne Zgromadzenie Ogólne zarządzane jest w sytuacjach szczególnie pilnych. Wówczas biskupów lokalnych reprezentuje przewodniczący episkopatu. Do tej pory odbyły się jedynie dwa synody biskupów o charakterze nadzwyczajnym. Jeden z nich dotyczył relacji między władzą papieża a posługą biskupów (1969), a drugi w 20. rocznicę Vaticanum II (1985).


Podczas Specjalnego Zgromadzenia Ogólnego reprezentacja jest taka jak podczas Zwyczajnego Zgromadzenia Ogólnego, ale ograniczona jest na region, do którego odnosi się zwoływany Synod.


Instytucja Synodu posiada również bogatą oraz pielęgnowaną tradycję w Kościołach prawosławnych, anglikańskich, luterańskich, reformowanych, metodystycznych, starokatolickich i wielu innych. Synody są w tych Kościołach najwyższym organem władzy. W Kościołach wschodnich w skład Synodów wchodzą przeważnie osoby duchowne, natomiast w Kościołach protestanckich i starokatolickich większość (z drobnymi wyjątkami) stanowią osoby świeckie.


Zachęcamy Czytelników EAI Ekumenizm.pl do lektury depesz informacyjnych poświęconych Synodowi Biskupów w Kościele Rzymskokatolickim oraz w innych Kościołach chrześcijańskich.