Biskup wybierany przez Internet

W Koście­le Rzym­sko­ka­to­lic­kim bisku­pów mia­nu­je papież po zasię­gnię­ciu opi­nii Kon­gre­ga­cji ds. Bisku­pów. Są rów­nież bar­dziej demo­kra­tycz­ne pro­ce­sy decy­zyj­ne, w któ­rych biskup wybie­ra­ny jest przez kapi­tu­łę kate­dral­ną. Zasa­da taka panu­je jedy­nie w dwóch die­ce­zjach rzym­sko­ka­to­lic­kich na świe­cie (St Gal­len i Bazy­lea) i wyni­ka z usta­leń, pocho­dzą­cych z XIX wie­ku. 16 paź­dzier­ni­ka br. papież Bene­dykt XVI przy­jął rezy­gna­cję dotych­cza­so­we­go ordy­na­riu­sza Die­ce­zji St Gal­len, bpa Ivo Füre­ra. Wybo­ru jego następ­cy doko­na w cią­gu trzech mie­się­cy kapi­tu­ła, któ­ra popro­si­ła wszyst­kich wier­nych die­ce­zji o pomoc w wybo­rze bisku­pa dro­gą inter­ne­to­wą.

Prze­ciw­ni­cy wybo­ru bisku­pa przez kapi­tu­łę kate­dral­ną pod­kre­śla­ją, że prak­ty­ka ta wyni­ka z usta­leń narzu­co­nych szwaj­car­skie­mu Kościo­ło­wi w XIX wie­ku, a poza tym jest sprzecz­na z naucza­niem Sobo­ru Waty­kań­skie­go II. Obec­ny spo­sób wybo­ru bisku­pa­od­by­wa się namo­cy kon­kor­da­tu z 7 listo­pa­da 1845 roku i bul­li Insta­bi­lis rerum huma­na­rum natum.

Zgo­nie z regu­ła­mi w wybo­rze bisku­pa nie mogą brać udzia­łu zakon­ni­cy. Pas­sus ten pomy­śla­ny był przede wszyst­kim dla jezu­itów, któ­rych bar­dzo oba­wia­no się w Szwaj­ca­rii. Elek­cja bisku­pa obwa­ro­wa­na jest jesz­cze jed­nym istot­nym warun­kiem: biskup nie może być impor­to­wa­ny i musi przez kil­ka lat pra­cy w die­ce­zji w dusz­pa­ster­stwie lub admi­ni­stra­cji kościel­nej.

Dodat­ko­wo biskup-elekt nie może być „nie­mi­łą kan­dy­da­tu­rą dla Wiel­kiej Rady”, któ­rym obec­nie jest par­la­ment kan­to­nal­ny. Wypo­wia­dać mają się pra­wo jedy­nie rzym­sko­ka­to­lic­cy człon­ko­wie rady, a więc ci, któ­rzy odpro­wa­dza­ją poda­tek kościel­ny dla Kościo­ła Rzym­sko­ka­to­lic­kie­go. Regu­la­cja ta była szcze­gól­nie ostro kry­ty­ko­wa­na przez śro­do­wi­ska kościel­ne, któ­re zwra­ca­ły uwa­gę na to, że nie­któ­rzy człon­ko­wie Rady, będą­cy for­mal­nie wyzna­nia rzym­sko­ka­to­lic­kie­go wspie­ra­ją zabi­ja­nie życia nie­na­ro­dzo­ne­go.

Pro­ce­du­ra wybo­ru bisku­pa wyglą­da nastę­pu­ją­co: 13-oso­bo­wa kapi­tu­ła opra­co­wu­je listę sze­ściu moż­li­wych kan­dy­da­tów, któ­ra zosta­je wysła­na do Kon­gre­ga­cji Bisku­pów. W Waty­ka­nie doko­ny­wa­na jest „lustra­cja” kan­dy­da­tów i lista wra­ca do Szwaj­ca­rii do par­la­men­tu kan­to­nal­ne­go. Poli­ty­cy wyra­ża­ją swo­ją opi­nię. Kapi­tu­ła doko­nu­je wybo­ru bisku­pa i poda­je jego nazwi­sko do wia­do­mo­ści publicz­nej ludo­wi zgro­ma­dzo­ne­mu w kate­drze. Wybór zatwier­dza papież.

Obec­nie kapi­tu­ła kate­dral­na zbie­ra pro­po­zy­cję kan­dy­da­tur na bisku­pa. Zapy­ta­nie kapi­tu­ły zosta­ło skie­ro­wa­ne do kapła­nów, rad para­fial­nych i wszyst­kich wier­nych.

Zna­na jest rów­nież w Koście­le Łaciń­skim inna dro­ga wybo­ru bisku­pa. Np. w Archi­die­ce­zji Sal­zburg wybo­ru ordy­na­riu­sza doko­nu­je kapi­tu­ła spo­śród trzech kan­dy­da­tów zapro­po­no­wa­nych przez Rzym. Z kolei w Niem­czech pre­mie­rzy rzą­dów kra­jo­wych, jak np. w Bawa­rii, mają pra­wo zgło­sić veto do nomi­na­cji bisku­pa.

:: Stro­na kapi­tu­ły kate­dral­nej z 13-oso­bo­wym kole­gium duchow­nych w St Gal­len

:: Ekumenizm.pl: Kano­nicz­ny pro­blem w Austrii

Na zdję­ciu kate­dra w St Gal­len.