Ewangelicki Kościół Niemiec ma 60 lat

31 sierp­nia 1945 roku doszło w ośrod­ku dia­ko­nij­nym Hepha­ta w Trey­sa do spo­tka­nia 120 dele­ga­tów ewan­ge­lic­kich Kościo­łów kra­jo­wych z Nie­miec. Zasta­na­wia­no się nad tym, jak ma wyglą­dać nie­miec­ki ewan­ge­li­cyzm po woj­nie. Wier­ny Hitle­ro­wi Nie­miec­ki Kościół Ewan­ge­lic­ki (DEK) prze­stał ist­nieć i na jego miej­sce powo­ła­no Ewan­ge­lic­ki Kościół Nie­miec (EKD), odwo­łu­ją­cy się do spu­ści­zny Kościo­ła Wyzna­ją­ce­go. Dro­ga do utwo­rze­nia EKD nie była jed­nak łatwa. Biskup Hans Meiser, zwierzch­nik bawar­skich lute­ra­nów, dążył do powo­ła­nia jed­ne­go Kościo­ła Ewan­ge­lic­ko-Lute­rań­skie­go Nie­miec, w któ­rym refor­mo­wa­ni i unij­ni posia­da­li­by auto­no­mię. Z kolei zna­ny dzia­łacz Kościo­ła Wyzna­ją­ce­go i zwierzch­nik Kościo­ła Kra­jo­we­go Hesji-Nassau, ks. Mar­tin Nie­möl­ler, opo­wia­dał się za “Kościo­łem od dołu”, któ­ry na płasz­czyź­nie para­fial­nej roz­li­czył­by się z nazi­stow­ską prze­szło­ścią. Przed fia­skiem kon­fe­ren­cję ura­to­wał biskup The­ophil Wurm (na zdj.) z Wirt­tem­ber­gii.

Biskup Wurm miał wśród nie­miec­kich ewan­ge­li­ków ogrom­ny auto­ry­tet moral­ny ze wzglę­du na swój pro­test prze­ciw­ko zabi­ja­niu przez hitle­row­ców osób umy­sło­wo cho­rych. Bisku­po­wi uda­ło się dopro­wa­dzić do kom­pro­mi­su i usta­no­wio­no EKD, w któ­rym Kościo­ły kra­jo­we zacho­wu­ją swo­ją nie­za­leż­ność.

EKD mia­ło na zewnątrz repre­zen­to­wać inte­re­sy wszyst­kich Kościo­łów kra­jo­wych i tak pozo­sta­ło do dziś. Powo­ła­no Radę, któ­ra mia­ła koor­dy­no­wać pra­ce EKD. Pierw­szym prze­wod­ni­czą­cym Rady EKD został biskup Wurm, a jego zastęp­cą ks. Nie­möl­ler. Dziś pre­ze­sem Rady EKD jest biskup Ber­li­na Wol­fgang Huber.

Zasłu­gą pierw­szej Rady EKD był powrót EKD do świa­to­wej eku­me­nii. Było to moż­li­we dzię­ki Wyzna­niu Winy ze Stut­t­gar­tu, w któ­rym człon­ko­wie Rady wyzna­li: „Oskar­ża­my sie­bie, że nie wyzna­wa­li­śmy odważ­niej, nie modli­li­śmy się wier­niej, nie wie­rzy­li­śmy rado­śniej i nie kocha­li­śmy gorę­cej.”

Dziś EKD obej­mu­je 23 Kościo­ły kra­jo­we tra­dy­cji lute­rań­skiej, ewan­ge­lic­ko-refor­mo­wa­nej i ewan­ge­lic­ko-unij­nej. W cią­gu ostat­nich kil­ku lat kil­ka Kościo­łów człon­kow­skich zde­cy­do­wa­ło się na fuzję lub zacie­śni­ło współ­pra­cę na płasz­czyź­nie orga­ni­za­cyj­no-misyj­nej. Trwa­ją inten­syw­ne pra­ce nad refor­mą struk­tur nie­miec­kie­go pro­te­stan­ty­zmu w świe­tle spa­da­ją­cej ilo­ści wier­nych, a co za tym idzie, trud­no­ści finan­so­wych Kościo­ła. Trzy lata póź­niej na Syno­dzie w Eise­nach zatwier­dzo­no pra­wo wewnętrz­ne EKD.

Od 1945 roku EKD stra­cił bar­dzo wie­lu człon­ków, przede wszyst­kim poprzez wro­gą Kościo­ło­wi dzia­łal­ność władz NRD oraz ten­den­cje seku­la­ry­za­cyj­ne w spo­łe­czeń­stwie. W 1950 roku do EKD nale­ża­ło ok. 42 milio­nów osób. Dziś nie­speł­na 26 milio­nów.

Z oka­zji jubi­le­uszu EKD przed­sta­wi­cie­le Zjed­no­czo­ne­go Kościo­ła Ewan­ge­lic­ko-Lute­rań­skie­go Nie­miec (VELKD) oraz Unii Kościo­łów Ewan­ge­lic­kich (UEK), nale­żą­cych do EKD, pod­pi­sa­li umo­wy o refor­mie mało przej­rzy­stych struk­tur nie­miec­kie­go pro­te­stan­ty­zmu.

Ekumenizm.pl jako jedy­na agen­cja infor­ma­cyj­na w Pol­sce na bie­żą­co infor­mu­je o wszyst­kich, waż­niej­szych wyda­rze­niach, doty­czą­cych życia i histo­rii EKD. Ser­decz­nie zapra­sza­my do lek­tu­ry depesz.