(Nie)omylne nauczanie ws. kobiet?

Z ostrą kry­ty­ką spo­tka­ła się wypo­wiedź ordy­na­riu­sza die­ce­zji Rot­ten­berg-Stut­t­gart Gebhar­da Für­sta, któ­ry w wywia­dzie dla lokal­nej nie­miec­kiej gaze­ty powie­dział, że nie moż­na wyklu­czyć, iż któ­re­goś dnia kobie­ty będą wyświę­ca­ne do kapłań­stwa w Koście­le rzym­sko­ka­to­lic­kim. Jed­no­cze­śnie hie­rar­cha zazna­czył, że taka decy­zja nie może być podej­mo­wa­na samo­dziel­nie przez kato­li­ków „w postę­po­wych kra­jach”, w któ­rych moż­na wyobra­zić sobie kapłan­ki kobie­ty.

Takie decy­zje nie mogą być podej­mo­wa­ne lokal­nie, ale przez całą rodzi­nę kato­li­ków – zastrzegł biskup, jed­nak jego sło­wa wywo­ła­ły falę nega­tyw­nych komen­ta­rzy, suge­ru­ją­cych, że spra­wa ordy­na­cji kobiet w Koście­le rzym­sko­ka­to­lic­kim jest zamknię­ta raz na zawsze — m.in. na mocy doku­men­tu z 1994 roku wyda­ne­go przez Jana Paw­ła II Ordi­na­tio Sacer­do­ta­lis, w któ­rej papież stwier­dził, że Kościół nie jest upraw­nio­ny do udzie­la­nia świę­ceń kobie­tom, a osąd ten jest defi­ni­tyw­ny i jako taki musi zostać przy­ję­ty przez kato­li­ków.

Sło­wa bpa Für­sta padły nie­dłu­go po kon­tro­wer­sji zwią­za­nej z wysła­nym na wcze­śniej­szą eme­ry­tu­rę austra­lij­skim bisku­pem Wil­lia­mem Mor­ri­sem, któ­ry otwar­cie opo­wia­dał się za per­spek­ty­wą świę­ce­nia kobiet. Spra­wa Sul­li­va­na i komen­tarz nie­miec­kie­go bisku­pa ilu­stru­ją kano­nicz­no-teo­lo­gicz­ny spór o nie­omyl­ność Bisku­pa Rzy­mu. Wyda­wa­ło by się, że został roz­strzy­gnię­ty w latach 80. minio­ne­go wie­ku po publi­ka­cji ks. Han­sa Kün­ga „Nie­omyl­ny”, za któ­rą biskup die­ce­zji Rot­ten­berg-Stut­t­gart pozba­wił go po inter­wen­cji kar­dy­na­ła Jose­pha Rat­zin­ge­ra, ówcze­sne­go pre­fek­ta Kon­gre­ga­cji Nauki Wia­ry, misji kano­nicz­nej naucza­nia teo­lo­gii kato­lic­kiej.

Według nie­któ­rych teo­lo­gów kato­lic­kich spra­wa nie­omyl­no­ści nie jest tak jed­no­znacz­na, jak­by się wyda­wa­ło. Wpraw­dzie kanon 749 Kodek­su Pra­wa Kano­nicz­ne­go wyraź­nie mówi nie tyl­ko o nie­omyl­no­ści bisku­pa Rzy­mu, gdy ten ex cathe­dra ogła­sza praw­dy wia­ry, ale też odwo­łu­je się do nie­omyl­no­ści kole­gium bisku­pów, gdy ci w jed­no­ści z papie­żem wyra­ża­ją jed­no­myśl­ność w spra­wach wia­ry i moral­no­ści. Jed­nak para­graf trze­ci tego same­go kano­nu nie­co kom­pli­ku­je spra­wę: „Tyl­ko wte­dy nale­ży uznać jakąś naukę za nie­omyl­nie okre­ślo­ną, gdy to zosta­ło wyraź­nie stwier­dzo­ne.” I wła­śnie tutaj róż­nią się sta­no­wi­ska teo­lo­gów – co to zna­czy ‘wyraź­nie stwier­dzo­ne” i czy doku­ment Jana Paw­ła II speł­nia­ją wszyst­kie warun­ki nie­omyl­ne­go stwier­dze­nia.

Jezu­ic­ki teo­log z Bosto­nu o. prof. Fran­cis Sul­li­van powie­dział na łamach Natio­nal Catho­lic Repor­ter, że papie­ski doku­ment nie jest nie­omyl­ny. Nie­mniej jed­nak Kon­gre­ga­cja Nauki Wia­ry wyda­ła noty­fi­ka­cję, w któ­rej pod­kre­ślo­no, że stwier­dze­nie o nie­moż­no­ści świę­ce­nia kobiet jest nie­omyl­ne nie ze wzglę­du na auto­ry­tet papie­ża, a nie­ustan­ne naucza­nie świa­to­we­go epi­sko­pa­tu w tej mate­rii, wyra­ża­ją­ce zwy­czaj­ne (w domy­śle: nie­omyl­ne) magi­ste­rium Kościo­ła rzym­skie­go.

Kon­ser­wa­tyw­ni kato­li­cy pod­kre­śla­ją, że dys­ku­sja o kapłań­stwie kobiet jest tema­tem zastęp­czym, któ­ry przy­sła­nia nie tyl­ko pro­blem bra­ku kadro­wych, ale przede wszyst­kim kry­zys toż­sa­mo­ści kapłań­skiej rzym­sko­ka­to­lic­kie­go kle­ru. Kry­ty­cy bpa Für­sta przy­po­mi­na­ją, że die­ce­zje, w któ­rych naj­gło­śniej mówi się o świę­ce­niach kobiet mają naj­mniej powo­łań kapłań­skich (w tym roku w die­ce­zji Rot­ten­berg-Stut­t­gart, liczą­cej pra­wie dwa milio­ny kato­li­ków, wyświę­co­ny zosta­nie tyl­ko jeden męż­czy­zna), a wier­ni nie­za­do­wo­le­ni z libe­ral­ne­go kur­su bisku­pa cho­dzą na msze w ościen­nych die­ce­zjach, w tym tak­że mło­dzi męż­czyź­ni­zgła­sza­ją się do semi­na­riów w innych die­ce­zjach.

Z kolei zwo­len­ni­cy świę­ceń kapłań­skich dla kobiet pod­kre­śla­ją, że już teraz na wie­lu płasz­czy­znach życia kościel­ne­go, tak­że w aktyw­nym dusz­pa­ster­stwie, kobie­ty spraw­dza­ją się dosko­na­le, a sta­ty­sty­ki powo­łań nie świad­czą prze­ciw­ko kobie­tom, a wła­śnie za nimi. Roz­po­czę­cie deba­ty nt. ordy­na­cji kobiet w nie­miec­kim Koście­le rzym­sko­ka­to­lic­kim wspie­ra­ją przed­sta­wi­cie­le Cen­tral­ne­go Komi­te­tu Kato­li­ków Nie­miec­kich, naj­więk­szej i wpły­wo­wej orga­ni­za­cji świec­kich kato­li­ków w Niem­czech.