Obywatelka świata i cel ekumenizmu — o reformacji na synodzie niemieckich luteran z udziałem kardynała

Refor­ma­cja – jej sens i eku­me­nicz­ny wymiar były głów­ny­mi tema­ta­mi Syno­du Gene­ral­ne­go Zjed­no­czo­ne­go Kościo­ła Ewan­ge­lic­ko-Lute­rań­skie­go Nie­miec (VELKD), któ­ry zakoń­czy się 6 listo­pa­da w Tim­men­dor­fer Strand. Spe­cjal­ny­mi gość­mi syno­du byli: kar­dy­nał Kurt Koch, prze­wod­ni­czą­cy Papie­skiej Rady ds. Popie­ra­nia Jed­no­ści Chrze­ści­jan, oraz ks. dr Mar­tin Jun­ge, sekre­tarz gene­ral­ny Świa­to­wej Fede­ra­cji Lute­rań­skiej.

Obra­dy roz­po­czę­ło wystą­pie­nie pre­ze­sa Syno­du prof. Wil­fi­re­da Hart­man­na ora­zmo­dli­twa, któ­rą popro­wa­dził ks. Chri­stian Leh­nert z Insty­tu­tu Litur­gicz­ne­go VELKD.

Dru­gie­go dnia obrad bp Kir­sten Fehrs z Lube­ki prze­wod­ni­czy­ła eku­me­nicz­ne­mu nabo­żeń­stwu Sło­wa Boże­go, pod­czas któ­re­go odby­ła się uro­czy­stość wspo­mnie­nia sakra­men­tu Chrztu Świę­te­go. Teo­lo­gia i zna­cze­nie Sakra­men­tu Chrztu Świę­te­go w życiu Kościo­ła, rów­nież w aspek­cie eku­me­nicz­nym, była klu­czo­wym tema­tem VELKD w 2011 roku. Pod­czas nabo­żeń­stwa eku­me­nicz­ne­go biskup Fehrs ramię w ramię z kar­dy­na­łem Kochem, a tak­że inny­mi duchow­ny­mi udzie­la­ła bło­go­sła­wień­stwa, czy­niąc wodą znak krzy­ża na czo­le jako sym­bo­lu nie­ro­ze­rwal­ne­go przy­mie­rza z Bogiem, a tak­że sakra­men­tu jed­no­ści wszyst­kich wyznaw­ców Chry­stu­sa.

Syno­da­ło­wie wysłu­cha­li spra­woz­dań bisku­pa Kościo­ła, ks. Ger­har­da Ulri­cha, a tak­że pozdro­wień od gości eku­me­nicz­nych, w tym od abp. Wer­ne­ra This­se­na, arcy­bi­sku­pa-metro­po­li­ty Ham­bur­ga Kościo­ła rzym­sko­ka­to­lic­kie­go, oraz ks. super­in­ten­den­ta Uwe Onne­na z Kościo­ła meto­dy­stycz­ne­go. Obec­ni byli rów­nież przed­sta­wi­cie­le Kościo­łów lute­rań­skich z Indii, Chi­le oraz Łotwy.

Oby­wa­tel­ka świa­ta

Syno­da­ło­wie wysłu­cha­li refe­ra­tu ks. dr. Mar­ti­na Jun­ge, sekre­ta­rza gene­ral­ne­go ŚFL, któ­ry pod­kre­ślił, że Refor­ma­cja sta­ła się oby­wa­tel­ką świa­ta. – Refor­ma­cja lute­rań­ska jest dziś glo­bal­nym i poli­cen­trycz­nym feno­me­nem o naj­róż­niej­szym ukształ­to­wa­niu i for­mach wyra­zu – dodał. Pastor Jun­ge zazna­czył, że idee lute­rań­skiej refor­ma­cji dosko­na­le zaakli­ma­ty­zo­wa­ły się w róż­nych uwa­run­ko­wa­niach spo­łecz­no-kul­tu­ro­wych, uka­zu­jąc nie tyl­ko uni­wer­sal­ne prze­sła­nie Ewan­ge­lii, ale rów­nież zdol­ność inkul­tu­ra­cji lute­ra­ni­zmu.

Refor­ma­cja i Tra­dy­cja

Z ogrom­nym zain­te­re­so­wa­niem ocze­ki­wa­ne było wystą­pie­nie kar­dy­na­ła Kur­ta Kocha, któ­re­go popro­szo­no o refe­rat, doty­czą­cy związ­ku Refor­ma­cji i Tra­dy­cji z per­spek­ty­wy rzym­sko­ka­to­lic­kiej. — Histo­ria poka­zu­je, że wykształ­ci­ły się jed­no­stron­ne kie­run­ki roz­wo­ju. W Koście­le kato­lic­kim tra­dy­cja apo­stol­ska coraz moc­niej skon­cen­tro­wa­ła się i zawę­zi­ła się na suk­ce­sji apo­stol­skiej, postrze­ga­nej coraz bar­dziej for­mal­nie, pod­czas gdy w tra­dy­cji refor­ma­cyj­nej coraz moc­niej akcen­to­wa­no zasad­ni­czą pod­po­rząd­ko­wa­nie Kościo­ła Ewan­ge­lii, aby w koń­cu utoż­sa­mić suk­ce­sję z Ewan­ge­lią – zdia­gno­zo­wał kar­dy­nał Kurt Koch.

Hie­rar­cha przy­ta­cza­jąc myśl ewan­ge­lic­kie­go teo­lo­ga, prof. Wol­fhar­ta Pan­nen­ber­ga, stwier­dził, że bio­rąc pod uwa­gę auten­tycz­ny zamiar refor­ma­to­rów odno­wie­nia Kościo­ła, a nie two­rze­nia nowe­go orga­ni­zmu kościel­ne­go, nale­ża­ło­by uznać, że powsta­nie lute­rań­skich i refor­mo­wa­nych Kościo­łów ozna­cza nie tyle powo­dze­nie, co poraż­kę refor­ma­cji. Koch dodał jed­nak, że oce­na taka ozna­cza jed­no­cze­śnie, że Refor­ma­cja pozo­sta­je nie­do­koń­czo­na i tyl­ko tak może być postrze­ga­na. – W ruchu eku­me­nicz­nym cho­dzi wła­śnie o to, co nie uda­ło się w XVI wie­ku, a więc o powo­dze­nie Refor­ma­cji w sen­sie ewan­ge­licz­nej odno­wy uni­wer­sal­ne­go Kościo­ła – pod­su­mo­wał hie­rar­cha. Kar­dy­nał Koch wska­zał ponad­to na róż­ni­ce, szan­se i pro­ble­my zwią­za­ne z róż­nym poj­mo­wa­niem suk­ce­sji i tra­dy­cji apo­stol­skiej, a tak­że rela­cji mię­dzy Tra­dy­cją a Pismem.

Po refe­ra­cie kar­dy­na­ła Kocha bawar­ski biskup Hein­rich Bed­ford-Strohm zapy­tał, czy tak­że i Kościół rzym­sko­ka­to­lic­ki nie powi­nien się w dro­dze do jed­no­ści kościel­nej refor­mo­wać i wyjść naprze­ciw Kościo­łom ewan­ge­lic­kim.

Syno­da­ło­wie wysłu­cha­li rów­nież refe­ra­tu prof. Bern­da Obe­rdor­fe­ra z Augs­bur­ga, któ­ry omó­wił zwią­zek mię­dzy Refor­ma­cją a współ­cze­sny­mi kon­cep­cja­mi wol­no­ści.

Raport eku­me­nicz­ny

Tra­dy­cyj­nie syno­da­ło­wie wysłu­cha­li rapor­tu peł­no­moc­ni­ka VELKD ds. dia­lo­gu z Kościo­łem rzym­sko­ka­to­lic­kim, któ­rym od nie­daw­na jest ks. bp Frie­drich Weber z Brunsz­wi­ku. Mówiąc o zbli­ża­ją­cym się jubi­le­uszu Refor­ma­cyj­nym bp Weber wska­zał na trud­no­ści zwią­za­ne ze wspól­ny­mi obcho­da­mi. Przy­znał, że nie jest wspól­ne świę­to­wa­nie 500-lecia Refor­ma­cji ze wzglę­du na zastrze­że­nia kato­li­ków, podob­nie jak i w peł­ni lute­ra­nie nie świę­tu­ją waż­nej dla kato­li­ków rocz­ni­cy Sobo­ru Waty­kań­skie­go II. – Oby­dwa jubi­le­usze nie są eku­me­nicz­ny­mi wyda­rze­nia­mi, a jed­nak oby­dwa Kościo­ły są za nie odpo­wie­dzial­ne. Wspól­nie mamy obo­wią­zek nadać tym rocz­ni­com wymiar eku­me­nicz­ny.

Weber wska­zał rów­nież na dosko­na­le roz­wi­ja­ją­cą się współ­pra­cę eku­me­nicz­ną mię­dzy lute­ra­na­mi i kato­li­ka­mi w tych miej­sco­wo­ściach, w któ­rych żaden z Kościo­łów nie może zapew­nić coty­go­dnio­wych nabo­żeństw ze wzglę­du na trud­no­ści kadro­we. Biskup omó­wił mode­lo­wą współ­pra­cę eku­me­nicz­ną mię­dzy Ewan­ge­lic­ko-Lute­rań­skim Kościo­łem Hano­we­ru a rzym­sko­ka­to­lic­ką die­ce­zją Hil­de­she­im, na tere­nie któ­rych świec­cy ini­cju­ją nabo­żeń­stwa eku­me­nicz­ne Sło­wa Boże­go w sytu­acji, gdy nie­moż­li­we jest zor­ga­ni­zo­wa­nie tra­dy­cyj­ne­go nabo­żeń­stwa – rzym­sko­ka­to­lic­kie­go lub ewan­ge­lic­kie­go.

Bez­po­śred­nio po zakoń­cze­niu obrad Syno­du VELKD 6 listo­pa­da roz­pocz­nie się Synod Ewan­ge­lic­kie­go Kościo­ła Nie­miec (EKD), w skład któ­re­go wcho­dzi VELKD. Prak­ty­ka „zazę­bie­nia” posie­dzeń syno­dów róż­nych, ewan­ge­lic­kich struk­tur kościel­nych ist­nie­je od 2005 roku.

: : Zobacz zdję­cia (epd)